GN Leestip: Sam & Max: Surfin' The Highway column

Sam & Max, de hond in de klassieke regenjas en zijn onafscheidelijke hyperkinetische konijn, weten reeds meer dan twee decennia een groot publiek te vermaken. De reden daarvoor hoef je niet ver te zoeken. Culturele referenties en absurde humor in een aanstekelijk met film noir flirtend detective jasje. De wereld van Sam & Max is er eentje waarin een konijn een vuurwapen draagt en andere personages zich luidop afvragen waar het gekke beest dat ding bewaart.

Maatjes die jaren terug gaan.
Het verhaal van Sam & Max ging vele jaren geleden van start toen Steve Purcell verhalen van zijn jongere broer rond een duo detectives begon te parodiëren. De hond en het konijn op het tekenblad kregen plots de neiging wild in het rond te schieten, alles extreem uit te leggen en kritiek te uitten op hun tekenstijl. Sam & Max waren geboren. Steve kreeg eind jaren zeventig de rechten op het duo cadeau van zijn broer Dave en begon van toen af Sam and Max-stripverhalen te maken. In het begin ging het er kleinschalig aan toe voor Purcell. Sam en Max verschenen initieel als wekelijks item in een nieuwsbrief van het California College of Art en kregen het toen al aan de stok met ratten en kakkerlakken, een vaker terugkerend thema. Steve Purcell kreeg zijn echte doorbraak in 1987 toen hij de kans kreeg zijn eerste volwaardige comic te publiceren, namelijk Sam & Max: Freelance Police.

Vijf jaar geleden verscheen naar aanleiding van de twintigste verjaardag van de eerste Sam & Max comic een verjaardagsuitgave van Sam & Max: Surfin’ The Highway. Dit fijne werkje is een heruitgave van een midden jaren negentig verschenen bundel en koppelt alle op papier verschenen stripverhalen van het duo aan immens mooi artwork. Het bijna tweehonderd pagina’s tellende boek zit in een paperback, telt grotendeels zwart-wit tekeningen, is Engelstalig en helaas ook een tikje zeldzaam. Het boek is nog te vinden bij een grote site als Amazon of op Ebay, maar een boek dat oorspronkelijk voor net geen twintig dollar over de toonbank ging, kost nu makkelijk zestig. Dat zorgt dat deze leestip vooral bedoeld is voor fans die bereid zijn diep in de buidel te tasten.

Monkey’s Violating The Heavenly Temple, het allereerste verhaal van Sam & Max en de passende opener van Surfin'The Highway, is simpelweg een pareltje. Het is verrassend om te zien hoeveel elementen die kenmerkend zijn voor de reeks toen al aanwezig waren. De eerste tekstballon van Sam is meteen een slimme persiflage op de musical On the Town en de eerste actie van Max is een overvaller in de ogen steken en vervolgens opperen dat hij zijn schattige pootjes wil wassen. Bijpersonages als Flint Paper duiken reeds op en er wordt al op de eerste pagina verwezen naar Mole Men. Het verhaal draait rond een cultus die een vulkaangod aanbid op de Filipijnen en Max staat op het punt geofferd te worden, maar uiteraard loopt alles goed af en weet Sam dankzij het wonder van spontane ontbranding zijn kleine vriend te redden.

Zeldzame klasse
Wat ook meteen in het oog springt is, de tekenstijl van Purcell. In veel gevallen zie je een immense evolutie op vlak van stijl door de jaren heen als het om handgetekende media gaat. Steve Purcells stijl was echter meteen een schot in de roos. De Sam & Max die je in dat avontuur uit 1987 ziet zijn op stilistisch vlak gewoon hetzelfde als wat je tegenwoordig in de games van TellTale te zien krijgt. Nog leuker zijn de vele details die Purcell in zijn tekeningen stopt. Je ziet dingen van een kinderfoto in het kantoor (die toont dat de twee al jaren beste maatjes zijn) tot een springplank boven de krater van de vulkaan.

In de jaren die volgden op het debuut kregen Sam & Max nieuwe verhalen die de hoge lat van hun debuut wisten te evenaren. Ze namen het op tegen aliens die piramides bouwden in Egypte en moesten afrekenen met een kakkerlakkenplaag op de maan. Nog voor hun debuut als gamehelden in het point and click-avontuur Sam & Max Hit the Road hadden Sam en zijn kleine vriend op die manier een grote schare fans vergaard. Als je die stripverhalen, die allemaal aanwezig zijn in Surfin' The Highway, nu herleest, valt op hoe dicht de comics bij de games staan. Zelfs als je Sam & Max enkel kent van de recente spellen van TellTale, staat je een constant feest van herkenning te wachten. Voor fans van het meest harige duo uit de gamesindustrie zijn de verzamelde comics van Sam & Max dan ook een echt hebbeding.

Conclusie
Sam & Max: Surfin’ The Highway is een echt collector’s item voor de fans geworden en momenteel niet meer in druk. Wil je het toch in je bezit krijgen, dan zit er spijtig genoeg niks anders op dan importeren en diep in de buidel tasten of op een trip naar de USA bookstores afspeuren en hopen dat je geluk hebt. Dat het werk van Purcell wel wat geld of moeite waard is, daar bestaat weinig twijfel over.